Stomatologia neuromięśniowa Grudziądz
Dysfunkcje układu żucia
Diagnostyka i leczenie bólów głowy oraz schorzeń stawów skroniowo-żuchwowych w praktyce stomatologicznej Caldent
Diagnostyka i leczenie
Zaburzenia narządu żucia
Nasza praktyka na czele z dr K. Adamowiczem jako jedna z pierwszych w Polsce rozpoczęła kompleksową diagnostykę oraz leczenie pacjentów z zaburzeniami narządu żucia. Dzięki specjalistycznemu sprzętowi firm takich jak Myoctronics, Cadiax jesteśmy w stanie dokładnie zdiagnozować zaburzenia w obrębie stawów skroniowo-żuchwowych, nieprawidłowości w funkcjonowaniu mięśni okolicy twarzy oraz szyjnego odcinka kręgosłupa.
Bruksizm i napięciowe bóle głowy
Jednym z najczęstszych objawów dysfunkcji narządu żucia (przez wielu Pacjentów niesłusznie nazywanej bruksizmem), są przewlekłe bóle głowy. Powstają one w wyniku wzmożonego napięcia mięśni głowy i szyi, którego źródłem są nadmierne lub asymetryczne przeciążenia w obrębie narządu żucia. Długotrwały wzrost napięcia na skutek zgrzytania zębami wywołuje bóle głowy zlokalizowane najczęściej w okolicy skroniowej, z tyłu głowy lub w obrębie czoła.
Uważa się, że nawet 80% napięciowych bólów głowy u pacjentów zgłaszających takie dolegliwości może być wywołane dysfunkcją narządu żucia, dlatego ból bywa często trudny do zdiagnozowania. Leczenie dysfunkcji oraz występujących na jej tle napięć i bólu może skutecznie wspomóc specjalistyczna fizjoterapia. Ulgę w dolegliwościach bólowych przynoszą także zabiegi relaksacyjne napiętych partii mięśni okolic żuchwy i stawów skroniowo-żuchwowych.
Objawy bruksizmu
Jednym z najczęściej występujących objawów bruksizmu jest tak zwane zgrzytanie zębami podczas snu. Czynność ta w rezultacie doprowadza do starcia zębów, uszkodzenia wypełnień czy do ukruszenia części zęba. Mogą również pojawić się przewlekłe bóle głowy oraz ucisk w stawie skroniowo-żuchwowym.
Pacjenci najczęściej zgłaszają się na wizytę do lekarza-stomatologa, gdy zaczynają dokuczać im dolegliwości bólowe w okolicach stawu żuchwowo-skroniowego, skarżą się na ból szczęki, ucha lub też mają silnie napięte mięśnie twarzy.
Do objawów, pojawiających się w obrębie jamy ustnej, świadczących o bruksizmie, można jeszcze zaliczyć:
- ścieranie się zębów (starte zęby),
- zaniki przyzębia, odsłanianie się korzeni zębów,
- częste krwawienie z dziąseł podczas mycia zębów,
- zmiany w śluzówce policzków i języka w linii zgryzu.
Do objawów ogólnych można natomiast zaliczyć: bóle karku i pleców, bóle szyi, głowy, zaburzenia pracy gruczołów ślinowych, zaburzenia słuchu wywołane, np. silnym bólem ucha, bóle barku, ręki,bolesność w okolicy skroni.
Leczenie bruksizmu i napięciowych bólów głowy
Kompleksowe leczenie skutków bruksizmu i napięciowych bólów głowy to jeden z podstawowych elementów rehabilitacji stomatologicznej. Niestety niedoceniany i bagatelizowany jest przez wielu stomatologów. Skutki takiego stanu rzeczy są coraz bardziej widoczne w wynikach wielu badań przesiewowych. Lawinowo rośnie liczba osób cierpiących na schorzenia wynikające z zachwianej równowagi neuromięśniowej układu stomatognatycznego. Brak jednolitych procedur skutecznego leczenia prowadzi do utraty zaufania do lekarzy, tych niewielu w Polsce potrafiących zdiagnozować problem i podjąć się terapii.
W wielu krajach mimo szeregu kontrowersji i wielorakiego podejścia do problemu ustalono kilka spójnych zasad diagnozowania i terapii określanych mianem „złotych standardów”. Mogłoby się wydawać, że najbardziej czytelnie i klarownie od strony czysto praktycznej najlepiej problem usystematyzowany został przez tzw. szkołę amerykańską w oparciu o wieloletnie badania naukowców związanych z m.in. firmą Myotronics.
Podejście specjalistów amerykańskich zakłada, że przyczyna problemu lokuje się w kilku obszarach – mięśniowym /mięśnie żucia/stawowym/staw skroniowo-żuchwowy/ kontaktach zębowo-zębowych, a całość najczęściej aktywowana jest przez stres.
Podstawowym problemem na jaki trafiają stomatolodzy jest brak możliwości ustalenia odpowiedniej pozycji żuchwy względem szczęki wskutek wieloletnich przykurczów mięśniowych stabilizujących przetrwałe przez lata położenia patologiczne.
Odruchowe zaciskanie zębów i szczęk
Najczęściej pierwszym problemem (a u niektórych jedynym) jest odruchowe zaciskanie zębów i szczęk (duża aktywacja mięśniowa) w sytuacjach stresowych w dzień i kilkakrotnie większe nieświadome w nocy. Taki stan rzecz doprowadza do wędrujących bólów zębów zwykle nasilających się w nocy i nad ranem.
Bóle te najczęściej doprowadzają do zbędnego leczenia endodontycznego i niejednokrotnie do bardzo szkodliwych na tym etapie ekstrakcji, co znacznie pogłębia problemy. Po pewnym czasie w obrazie choroby pojawiają się uporczywe bóle głowy, głownie w okolicy skroniowej określane mianem migrenowych. Tu zaczyna się wędrówka pacjenta po wielu praktykach neurologicznych, stomatologicznych i neurochirurgicznych w poszukiwaniu pomocy. Najczęściej wykonywane są badania RMi CT głowy w celu wykluczenia tętniaków i innych tzw. procesów wypierających.
Dodatkowym objawem, który pojawia się na tym etapie są odgłosy akustyczne, świadczące o postępującej destrukcji stawów skroniowo-żuchwowych/trzaski, trzeszczenie, czasem przeskakiwanie głów żuchwy. W wielu przypadkach nadchodzi samoistne wybawienie bólowe-ból mija w momencie jak zaczynamy zgrzytać, ale niestety nie dzieje się tak w każdym przypadku.
Najbardziej cierpią osoby dotknięte zaciskaniem, które nigdy nie osiągnęły etapu zgrzytania. Nocne zgrzytanie zębami eliminuje ból przez likwidacje kontaktów przedwczesnych na drodze tarcia, ale jednocześnie doprowadza do uszkodzeń zębów, wypadania wypełnień głównie przyszyjkowych oraz uszkodzeń konstrukcji protetycznych-szczególnie mostów koron i wkładów koronowo-korzeniowych oraz konstrukcji opartych na implantach.
Po jakimś czasie objawy akustyczne ustępują- uszkodzenia stawów wchodzą w przedostatnią fazę- przemieszczenie krążka z zablokowaniem, co objawia się kilkudniowym bardzo intensywnym bólem (często błędnie rozpoznawanym jako ból ucha lub neuralgia nerwu trójdzielnego) oraz znacznie ograniczonym rozwarciem szczęk. Ból mija i dochodzimy do stanu przewlekłego, który charakteryzuje się trwałym ograniczeniem rozwarcia, patologicznym (utrwalonym) położeniem żuchwy oraz okresowymi bólowymi zaostrzeniami. Ten stan doprowadza do perforacji krążka i w tym momencie konieczna jest na ogół ingerencja chirurgiczna ponieważ jest to etap zaburzeń nieodwracalnych.
Oprócz wymienionych głównych dolegliwości istnieje cała gama cytowanych przez wielu badaczy drobniejszych reperkusji lokalizujących się na twarzy, w kręgosłupie szyjnym, narządzie wzroku i słuchu.
Stomatologia neuromięśniowa
W czym możemy Państwu pomóc stosując procedury diagnostyczne i terapeutyczne stomatologii neuromięśniowej? Jakie problemy możemy rozwiązać?
Bóle głowy trwające kilka godzin czasem kilka tygodni. Część osób otrzymuje z tego powodu rentę, część rozważa zabiegi deaktywujące najczęściej nerwy potyliczne.
Bóle są o dużym nasileniu zwykle rozpoczynające się rano (ale nie jest to regułą). Klinicznie liczne ubytki przyszyjkowe, palpacyjna bolesność mięśni gł. skroniowych, lokalizacji bólu często w typowych punktach spustowych.
Bóle głowy nie zawsze choć bardzo często mają podłoże napięciowe, ale badanie aparatem K7 pozwala na dość pewne zróżnicowanie. Czasem występuje duża nadwrażliwość na zmianę temperatur. Najczęściej pacjentami są kobiety w wieku 25-50 lat.
Badania prowadzone w Skandynawii dowiodły, że cykliczne wahania estrogenów mają wpływ na modulacje bólu. Bóle rzadziej,ale występują również u mężczyzn.
Napady bólów napięciowych mogą zostać wywołane przez leczenie ortodontyczne lub protetyczne pacjentów z zaadaptowaną przed leczeniem postacią dysfunkcji bez wcześniej wymaganego przygotowania neuromięśniowego.
Bóle i sztywnienie karku, drętwienie jednostronne kończyn górnych często współistniejące z zawrotami i bólami głowy. Pacjenci zawsze opisywani jako przypadek zwyrodnienia w obrębie szyjnego odcinka kręgosłupa niejednokrotnie używający kołnierze terapeutyczne lub przygotowywani do zabiegów neurochirurgicznych w celu likwidacji bólu. Klinicznie zwykle ze znacznym zniszczeniem wykonanych elementów protetycznych do złamania lub wygięcia implantów włącznie. W obrazie klinicznym mogą występować rozległe zniszczenia elementów protetycznych i własnych zębów oraz często odgłosy akustyczne ze strony stawów skroniowo-żuchwowych.
Poranne trudności w rozwieraniu szczęk często z silnym bólem uniemożliwiającym rozwarcie szczęk na więcej niż na ogół 25-30 mm- w przypadkach przemieszczenia krążka z zablokowaniem. Możliwa sytuacja odwrotna częściej zdarzająca się paniom- w ramach kompensacji nadmierna ruchomość w stawie przeciwnym doprowadzająca do zwichnięć i podwichnięć głowy żuchwy – klinicznie szerokie otwarcie i brak możliwości zamknięcia bez ingerencji lekarza. W tej grupie na ogół spore przesunięcia w kontaktach ząb ząb doprowadzające do asymetrii ustawienia głów żuchwowych.